Kent u het woord ‘sjibbolet’?
Niet? Terwijl u misschien toch sjibbolets gebruikt?
Wie zegt bijvoorbeeld wel eens over Hattemers: “In Attum zit een untien in een ökkien met euj d’r in”?

Lang geleden vochten twee Israëlitische stammen met elkaar. De verliezers wilden de rivier over vluchten, maar werden daar staande gehouden. Ze moesten als een soort wachtwoord het woord ‘sjibbolet’ zeggen. Omdat de verliezers de ‘sj’ niet konden uitspreken, bleven ze hangen in ‘sibbolet’. Bij die gelegenheid vonden 42.000 verliezers de dood (bron: Richteren).

Sinds die tijd heet een woord, een zinnetje of een rijmpje waarmee anderen in hun taal worden kunnen worden herkend (en vaak ook bespot) een sjibbolet. In de Tweede Wereldoorlog werd zo het woord ‘Scheveningen’ gebruikt om bezetters te ontmaskeren.

Sjibbolets kennen we ook in het dialect, vooral om de ander in zijn ‘afwijkende’ taal te bespotten of juist het eigen dialect te benadrukken. 

Wie kent de volgende?
De sjout van Sjerpenzeel sjeert sjapen dat het sjond en sjand is (streekgenoten over Scherpenzeel); Die kump van verkesmerk (Apeldoorners over Arnhemmers); Bchood, bchiej en pchroem’n, doar könt de Zwolsers op rchroem’n (Epenaren over Zwolsers); Goat moar speulen achter de meulen, mien kiend (Terwoldsen over Oenenaren).

Misschien zijn er nog meer. Laat maar weten.

Tag / Lijst: Dagelijks leven, Voorst, Dialect, Hattem

Dit verhaal met uw ervaring aanvullen? Klik hieronder!

aanvullend verhaal plaatsen

Meer verhalen

Nieuwjaarsduik, een sociale, frisse traditie

03 februari 2015
Marja Schulenberg-v.d. Werf
Video

Schuttersfeest Didam

09 mei 2014
Maria Wigman OVD didam
VideoAudio

Carnavalsstunt

07 februari 2015
De Oude Gierpont
VideoGalerij

Pottenbakken

11 november 2014
Hetty de Jongh

Steltlopen in Didam

16 april 2015
Karin van der Velden
VideoGalerij

VuurFestival Meddo

27 februari 2015
Klaas te Kamp
GalerijVideo

Roggebroodweging Muldersfluite

30 december 2014
Harry Somsen

Gebruiken bij de geboorte

05 augustus 2014
albert steert
Video

Mei-avond

28 april 2015
Mieke Veken
Galerij

Herinneringen aan kerst

23 december 2014
Marian v't Hullenaar-Seegers
Video

Bonenstaaktoernooi Eerbeek

22 juni 2015
Bonenstaaktoernooi Eerbeek VOG

Achterhoek Spektakeltoer

29 augustus 2015
Ina Brethouwer

Carnaval met melk en peerdemennekes

05 februari 2015
Frédérique Donders

Beugelen als sport

22 april 2015
Harry Peters

Maartekeur

09 augustus 2015
Jef de Jager

Fiedeltjesvleis van mijn oma

08 december 2015
Paul Hoftijzer
Video

Midwinterhoornblazen

12 mei 2014
Bert Bloemert
GalerijVideo

De paasos

07 februari 2015
Gerhard Kwak