Kent u het woord ‘sjibbolet’?
Niet? Terwijl u misschien toch sjibbolets gebruikt?
Wie zegt bijvoorbeeld wel eens over Hattemers: “In Attum zit een untien in een ökkien met euj d’r in”?

Lang geleden vochten twee Israëlitische stammen met elkaar. De verliezers wilden de rivier over vluchten, maar werden daar staande gehouden. Ze moesten als een soort wachtwoord het woord ‘sjibbolet’ zeggen. Omdat de verliezers de ‘sj’ niet konden uitspreken, bleven ze hangen in ‘sibbolet’. Bij die gelegenheid vonden 42.000 verliezers de dood (bron: Richteren).

Sinds die tijd heet een woord, een zinnetje of een rijmpje waarmee anderen in hun taal worden kunnen worden herkend (en vaak ook bespot) een sjibbolet. In de Tweede Wereldoorlog werd zo het woord ‘Scheveningen’ gebruikt om bezetters te ontmaskeren.

Sjibbolets kennen we ook in het dialect, vooral om de ander in zijn ‘afwijkende’ taal te bespotten of juist het eigen dialect te benadrukken. 

Wie kent de volgende?
De sjout van Sjerpenzeel sjeert sjapen dat het sjond en sjand is (streekgenoten over Scherpenzeel); Die kump van verkesmerk (Apeldoorners over Arnhemmers); Bchood, bchiej en pchroem’n, doar könt de Zwolsers op rchroem’n (Epenaren over Zwolsers); Goat moar speulen achter de meulen, mien kiend (Terwoldsen over Oenenaren).

Misschien zijn er nog meer. Laat maar weten.

Tag / Lijst: Dagelijks leven, Voorst, Dialect, Hattem

Dit verhaal met uw ervaring aanvullen? Klik hieronder!

aanvullend verhaal plaatsen

Meer verhalen

Galerij

Bijzondere uitvaart met loopkoets

18 augustus 2014
Addy Borgstein en Jolanda Verkuijl-Borgstein

Maartekeur

09 augustus 2015
Jef de Jager
Video

Nijmeegse Vierdaagse

09 mei 2014
Marc Wingens
Video

Zwarte Cross

23 maart 2015
Tante Rikie

Carnaval met melk en peerdemennekes

05 februari 2015
Frédérique Donders
GalerijVideo

Roggebroodweging Muldersfluite

30 december 2014
Harry Somsen

Kerststallen al eeuwen oud.

23 december 2014
henk van Dorland

Erwtensoep met pannenkoeken

09 november 2015
Truus Peters
Galerij

Joar winnen met toeten halen

12 mei 2014
Arina Breukelaar
Video

Mei-avond

28 april 2015
Mieke Veken
Video

Ganzenhoeders in Gelselaar

29 mei 2015
Herman Wannink

Het Ruitergat

11 maart 2015
Bernadette Dijkkamp
GalerijVideo

De paasos

07 februari 2015
Gerhard Kwak
AudioVideo

De draak van Gelderland

27 maart 2015
Gery Groot Zwaaftink
GalerijAudio

Halfvastenoptocht in Angerlo

06 maart 2015
Danny Berntssen
Video

Popverbranden

10 februari 2015
Wim de Boer