Iedere Nieuwjaarsdag, wanneer we naar de schoonfamilie in de Achterhoek gaan, liggen ze weer op tafel, de knapperige wafeltjes die door de familie zijn gebakken. 'Heerlijk, kniepertjes!’ roep ik, terwijl ik de reactie al kan voorspellen. 'Dat zijn geen kniepertjes, dat noemen we hier in de Achterhoek rolletjes!’.

Ach, het is dat jaarlijks ritueel dat we met een glimlach laten passeren voordat we de wafeltjes gaan eten. Kniepertjes of rolletjes, het maakt geen verschil toch? Of toch wel?

 

Boekrol

De kniepertjes zijn plat, de nieuwjaarsrolletjes - de naam zegt het al - zijn opgerold. Aan dit verschil ligt niet de creativiteit van de bakker ten grondslag, maar dit heeft een diepere betekenis. Het kniepertje symboliseert het oude jaar, dat als een boekrol ligt ontvouwen. Het rolletje staat voor het nieuwe jaar: in de rol liggen de geheimen van het nieuwe jaar nog veilig verborgen. In bepaalde streken eet men in de loop van de maand december alleen kniepertjes (knijpertjes, knieperkes, kniepkoukies), om ze vanaf nieuwjaarsdag te vervangen door de rolletjes.

 

Wafeltje of rolletje

In het noorden en het oosten van Nederland is het al eeuwenlang traditie om rond de feestdagen kniepertjes en nieuwjaarsrolletjes te bakken. De traditie wortelt met name in Groningen, Drenthe, Twente en de Achterhoek, waarbij er regionaal voorkeuren bestaan voor het platte wafeltje of het rolletje. De gebakken wafeltjes werden in een blik bewaard, zodat ze knapperig bleven. De gewoonte om slagroom in de rolletjes te spuiten is een verschijnsel van de laatste decennia.

 

Bekijk het fragment uit onze tv-uitzending over dit verhaal:

Video
Categories:: Eten en drinken Achterhoek Oud en nieuw Brood en banket Vorden December

Meer verhalen

AudioVideo

Oud en Nieuw in de buurt

11 juli 2014
Willi Wilbrink

Bloempap

26 februari 2015
van Dale

Keltische horoscoopbomen in Zevenaar

08 februari 2016
Ton van den Beld

De melkbus

22 juli 2014
jan Reijnen
Video

Het kerkelijk gebruik van de doop

12 maart 2015
Anki Rijpma-Smit

De Nijkerkse Zonnedagen

26 maart 2015
Museum Nijkerk
VideoGalerij

Het vertolken van oude zeemansliederen

26 november 2014
Harrie Biesterbos

Zo ontstond 'Oldebroek'

28 juli 2014
Dini van der Velde
Audio

De eik en de 7 kolken

23 januari 2015
Gery Groot Zwaaftink

Een bijzondere kerkdienst

28 juli 2014
A. Heetebrij

Een bijzonder huwelijksaanzoek

11 juni 2015
Jacobiene Otten
Galerij

Olde Wievenbrood

29 juli 2015
Paul Hoftijzer

De Achterhoekse buurtwinkel

22 december 2015
Paul Hoftijzer

Herdersverhaal uit de Loenermark

21 mei 2014
Sjoerd Stellingwerf
VideoGalerij

Vette bek halen

13 mei 2014
liesbeth mulder
Video

De Woeste Hoeve

21 augustus 2014
Peter Otterloo