Iedere Nieuwjaarsdag, wanneer we naar de schoonfamilie in de Achterhoek gaan, liggen ze weer op tafel, de knapperige wafeltjes die door de familie zijn gebakken. 'Heerlijk, kniepertjes!’ roep ik, terwijl ik de reactie al kan voorspellen. 'Dat zijn geen kniepertjes, dat noemen we hier in de Achterhoek rolletjes!’.

Ach, het is dat jaarlijks ritueel dat we met een glimlach laten passeren voordat we de wafeltjes gaan eten. Kniepertjes of rolletjes, het maakt geen verschil toch? Of toch wel?

 

Boekrol

De kniepertjes zijn plat, de nieuwjaarsrolletjes - de naam zegt het al - zijn opgerold. Aan dit verschil ligt niet de creativiteit van de bakker ten grondslag, maar dit heeft een diepere betekenis. Het kniepertje symboliseert het oude jaar, dat als een boekrol ligt ontvouwen. Het rolletje staat voor het nieuwe jaar: in de rol liggen de geheimen van het nieuwe jaar nog veilig verborgen. In bepaalde streken eet men in de loop van de maand december alleen kniepertjes (knijpertjes, knieperkes, kniepkoukies), om ze vanaf nieuwjaarsdag te vervangen door de rolletjes.

 

Wafeltje of rolletje

In het noorden en het oosten van Nederland is het al eeuwenlang traditie om rond de feestdagen kniepertjes en nieuwjaarsrolletjes te bakken. De traditie wortelt met name in Groningen, Drenthe, Twente en de Achterhoek, waarbij er regionaal voorkeuren bestaan voor het platte wafeltje of het rolletje. De gebakken wafeltjes werden in een blik bewaard, zodat ze knapperig bleven. De gewoonte om slagroom in de rolletjes te spuiten is een verschijnsel van de laatste decennia.

 

Bekijk het fragment uit onze tv-uitzending over dit verhaal:

Video
Categories:: Eten en drinken Achterhoek Oud en nieuw Brood en banket Vorden December

Meer verhalen

Video

Chocolade paaseieren

13 maart 2015
Annemieke Hulshof
Video

Foekepot

07 mei 2014
Marleen Klunder

Gebruiken bij de geboorte

05 augustus 2014
albert steert
Video

De huisslachting

09 september 2014
Eibert Kuiper

Blote benen met Pasen

08 maart 2015
Gerry

Gemis van kroeg als bindmiddel

24 juni 2014
J. le Poole
VideoGalerij

De koortsboom in Overasselt

08 mei 2014
Jan Reijnen

Achterhoekse Americana

02 februari 2016
Serge Epskamp
Audio

Het hijgende paard in de holle weg

14 maart 2015
Gery Groot Zwaaftink
Video

Tielsche Kermiskoek

11 mei 2014
Magda van Ooijen
Galerij

Mijn vriendin als Sarah

15 december 2014
Anita Berntsen
Video

Een bruidskoe van mijn oudste zus

23 juni 2014
Anton Koster

Gortepap met stroop

20 juli 2015
Lilian Schimmel
Video

Lüdovicus en de Wodanseik

11 mei 2014
Mijngelderland

Woeziks Jupke verbranden

12 februari 2015
CV de Wozokotten
Video

De carriere van een schaapsherder

18 februari 2016
Elly Jansen
Galerij

Nägelholt

19 februari 2015
Gerhard Kwak
Video

Blauwe Gerrit

23 mei 2014
Sylvia van Hunnik