Iedere Nieuwjaarsdag, wanneer we naar de schoonfamilie in de Achterhoek gaan, liggen ze weer op tafel, de knapperige wafeltjes die door de familie zijn gebakken. 'Heerlijk, kniepertjes!’ roep ik, terwijl ik de reactie al kan voorspellen. 'Dat zijn geen kniepertjes, dat noemen we hier in de Achterhoek rolletjes!’.

Ach, het is dat jaarlijks ritueel dat we met een glimlach laten passeren voordat we de wafeltjes gaan eten. Kniepertjes of rolletjes, het maakt geen verschil toch? Of toch wel?

 

Boekrol

De kniepertjes zijn plat, de nieuwjaarsrolletjes - de naam zegt het al - zijn opgerold. Aan dit verschil ligt niet de creativiteit van de bakker ten grondslag, maar dit heeft een diepere betekenis. Het kniepertje symboliseert het oude jaar, dat als een boekrol ligt ontvouwen. Het rolletje staat voor het nieuwe jaar: in de rol liggen de geheimen van het nieuwe jaar nog veilig verborgen. In bepaalde streken eet men in de loop van de maand december alleen kniepertjes (knijpertjes, knieperkes, kniepkoukies), om ze vanaf nieuwjaarsdag te vervangen door de rolletjes.

 

Wafeltje of rolletje

In het noorden en het oosten van Nederland is het al eeuwenlang traditie om rond de feestdagen kniepertjes en nieuwjaarsrolletjes te bakken. De traditie wortelt met name in Groningen, Drenthe, Twente en de Achterhoek, waarbij er regionaal voorkeuren bestaan voor het platte wafeltje of het rolletje. De gebakken wafeltjes werden in een blik bewaard, zodat ze knapperig bleven. De gewoonte om slagroom in de rolletjes te spuiten is een verschijnsel van de laatste decennia.

 

Bekijk het fragment uit onze tv-uitzending over dit verhaal:

Video
Categories:: Eten en drinken Achterhoek Oud en nieuw Brood en banket Vorden December

Meer verhalen

Molen de Hoop weer in gebruik

25 januari 2016
Jeannette Beelen

Traditioneel schapenscheren

12 mei 2014
André Karper

Het dorsen van graan met de vlegel

19 januari 2015
Theo Giesen
Video

Erfhuis op de Oud Veluwse Markt

18 november 2014
Ad Guldie

Ontbijt op school

22 juli 2015
Gerhard Kwak

Huissense Umdracht

14 juli 2014
Joop Brons

Oma's 'moes' op Nieuwjaarsdag

27 juni 2014
Johan en Francis Tiemens

Luilakmorgen

19 mei 2015
Nederlands Bakkerijmuseum Hattem

Hutspot met bruine bonen

20 februari 2015
Mevrouw van Eede
Video

Het platteland is niet te koop!!

25 mei 2015
Kiek now us

Knoop in het touw (knup int touw)

12 augustus 2014
Theo Meijer

Het vat leegmaken

17 september 2015
Ap Dieker