Iedere Nieuwjaarsdag, wanneer we naar de schoonfamilie in de Achterhoek gaan, liggen ze weer op tafel, de knapperige wafeltjes die door de familie zijn gebakken. 'Heerlijk, kniepertjes!’ roep ik, terwijl ik de reactie al kan voorspellen. 'Dat zijn geen kniepertjes, dat noemen we hier in de Achterhoek rolletjes!’.

Ach, het is dat jaarlijks ritueel dat we met een glimlach laten passeren voordat we de wafeltjes gaan eten. Kniepertjes of rolletjes, het maakt geen verschil toch? Of toch wel?

 

Boekrol

De kniepertjes zijn plat, de nieuwjaarsrolletjes - de naam zegt het al - zijn opgerold. Aan dit verschil ligt niet de creativiteit van de bakker ten grondslag, maar dit heeft een diepere betekenis. Het kniepertje symboliseert het oude jaar, dat als een boekrol ligt ontvouwen. Het rolletje staat voor het nieuwe jaar: in de rol liggen de geheimen van het nieuwe jaar nog veilig verborgen. In bepaalde streken eet men in de loop van de maand december alleen kniepertjes (knijpertjes, knieperkes, kniepkoukies), om ze vanaf nieuwjaarsdag te vervangen door de rolletjes.

 

Wafeltje of rolletje

In het noorden en het oosten van Nederland is het al eeuwenlang traditie om rond de feestdagen kniepertjes en nieuwjaarsrolletjes te bakken. De traditie wortelt met name in Groningen, Drenthe, Twente en de Achterhoek, waarbij er regionaal voorkeuren bestaan voor het platte wafeltje of het rolletje. De gebakken wafeltjes werden in een blik bewaard, zodat ze knapperig bleven. De gewoonte om slagroom in de rolletjes te spuiten is een verschijnsel van de laatste decennia.

 

Bekijk het fragment uit onze tv-uitzending over dit verhaal:

Video
Categories:: Eten en drinken Achterhoek Oud en nieuw Brood en banket Vorden December

Meer verhalen

Video

De witte pauwen van Staverden

03 juli 2014
Hajo de Roo
Video

Kniepertjes met oud en nieuw

08 mei 2014
Guus van Kleef

De noodklok

11 juli 2014
Gerrit Klokman
Video

Mooi-Ann van Velp

22 april 2015
Gery Groot Zwaaftink

Spoken bij de Sinderense kapel

12 augustus 2014
Dick Gussinklo
Video

Chocolade paaseieren

13 maart 2015
Annemieke Hulshof
Galerij

Joar winnen met toeten halen

12 mei 2014
Arina Breukelaar

Gevulde koeken

22 september 2014
Hans van den Hoorn
Video

Puttense boerendansers

09 september 2014
Peter Eggermont
Video

Foekepot

07 mei 2014
Marleen Klunder

Op vakantie gaan

12 mei 2014
marijke jansen

Het huwelijk vroeger

08 augustus 2014
Albert Steert
Video

De traditie van het eerste kievitsei

21 november 2014
Antoinette Thole
Video

Heggenvlechten, de natuurlijke veekering

29 februari 2016
Hans van Berlo

Het dorsen van graan met de vlegel

19 januari 2015
Theo Giesen

Arnhemse of beter Drielse aardappelkoek

05 februari 2016
Paul Hoftijzer

Zure haring op oudjaarsavond

12 mei 2014
Reini Meutstege

Vergeten snoep

04 juli 2014
Grady Hendriks