Iedere Nieuwjaarsdag, wanneer we naar de schoonfamilie in de Achterhoek gaan, liggen ze weer op tafel, de knapperige wafeltjes die door de familie zijn gebakken. 'Heerlijk, kniepertjes!’ roep ik, terwijl ik de reactie al kan voorspellen. 'Dat zijn geen kniepertjes, dat noemen we hier in de Achterhoek rolletjes!’.

Ach, het is dat jaarlijks ritueel dat we met een glimlach laten passeren voordat we de wafeltjes gaan eten. Kniepertjes of rolletjes, het maakt geen verschil toch? Of toch wel?

 

Boekrol

De kniepertjes zijn plat, de nieuwjaarsrolletjes - de naam zegt het al - zijn opgerold. Aan dit verschil ligt niet de creativiteit van de bakker ten grondslag, maar dit heeft een diepere betekenis. Het kniepertje symboliseert het oude jaar, dat als een boekrol ligt ontvouwen. Het rolletje staat voor het nieuwe jaar: in de rol liggen de geheimen van het nieuwe jaar nog veilig verborgen. In bepaalde streken eet men in de loop van de maand december alleen kniepertjes (knijpertjes, knieperkes, kniepkoukies), om ze vanaf nieuwjaarsdag te vervangen door de rolletjes.

 

Wafeltje of rolletje

In het noorden en het oosten van Nederland is het al eeuwenlang traditie om rond de feestdagen kniepertjes en nieuwjaarsrolletjes te bakken. De traditie wortelt met name in Groningen, Drenthe, Twente en de Achterhoek, waarbij er regionaal voorkeuren bestaan voor het platte wafeltje of het rolletje. De gebakken wafeltjes werden in een blik bewaard, zodat ze knapperig bleven. De gewoonte om slagroom in de rolletjes te spuiten is een verschijnsel van de laatste decennia.

 

Bekijk het fragment uit onze tv-uitzending over dit verhaal:

Video
Categories:: Eten en drinken Achterhoek Oud en nieuw Brood en banket Vorden December

Meer verhalen

Woeziks Jupke verbranden

12 februari 2015
CV de Wozokotten

Eigen pan of papier mee naar de slager

20 april 2015
Gerhard Kwak

De Veluwse heidekoek

26 februari 2016
Ton Kamphuis

Smaltappel bakken in reuzel

06 maart 2015
Gerhard Kwak

Houtbewerking en 'vrije' kunst

10 februari 2016
Piet Post
Galerij

Wassen met de hand

17 juni 2014
Gerritje de Boer-Wilbrink
Galerij

Twee mannen met elkaar in de onecht verbonden

12 februari 2015
Herman en Rene

Takkenzwaaien

06 augustus 2014
PR St. Sebastianus

Alles in de pan met allebak

29 december 2015
Angela Bakker
Video

Karnemelksesaus

18 juni 2014
E. Takke
Video

Ies en Gies is Pannegies

17 maart 2015
Hans Berends
Audio

De koolhazen

20 maart 2015
Gery Groot Zwaaftink

Pannenkoek met worst

12 mei 2014
Reini Meutstege

Vooraan staan bij Normaal door strontkleren en stoomprikker

15 juni 2015
Jan Greven alias brekken Gijs
Audio

De kruisheer van de Nevelhorst

06 maart 2015
Gery Groot Zwaaftink
Video

Aardbeiendag in Zaltbommel

17 april 2015
TRIP Zaltbommel

Appelenpap

10 april 2015
Gerhard Kwak

Een broodje tin

01 februari 2016
Martijn van Zon

Communicatie via briefjes

09 mei 2014
R.J.Vreekamp