Gelderland kent vele vorsten. En dan hebben we het niet over de koninklijke familie op Paleis het Loo, maar over de vorsten die een grote rol vervullen in allerlei tradities. Van Prins Carnaval tot Schutterskoning, van aardbeienkoningin tot heideprinses.

Op jacht

Op de Dag van de Geldere traditie gaan we op jacht naar deze vorsten. U kent ongetwijfeld een vossenjacht, voor de gelegenheid maken we er een vorstenjacht van. Een schutterskoning en –koningin, een carnavalsprins, de heidekoningin en –prinses, en de aardbeienkoningin kunnen worden gespot in het Nederlands Openluchtmuseum. Lukt het om van alle Gelderse hoogheden een krabbel te bemachtigen? De vorsten zijn te herkennen aan hun kleding en hun typische accesoires. Bij de ingang kunt u een formulier halen waarop u de krabbels kunt verzamelen.

Nu al een selfie met een Gelderse hoogheid

Ga nu al op zoek naar een Gelderse vorst. Ga er mee op de foto, maak een selfie en maak daarmee kans op een set vrijkaarten voor de dag van de Gelderse traditie. Mail de foto naarDit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken., twitter hem naar @verhalenwagen, of zet hem op Facebook.


foto boven: de schutterskoningen, -koninginnen en zelfs een keizerspaar in oktober 2014

Schutterskoning
De Gelderse schutterswereld kent vele vorsten. De winnaar van de schutterswedstrijd wordt de (schutters-) koning genoemd. Deze wedstrijd is meestal het vogelschieten. Hierbij is het de bedoeling dat een houten vogel van een hoge paal of boom wordt geschoten. Degene die wint wordt de koning. Meestal mag de koning dan het schutterszilver dragen. Elke koning laat een zilveren schild maken, waarop zijn naam, de naam van schutterij / -gilde en het jaar van zijn koningschap staan. Meestal wordt in het ontwerp iets persoonlijks toegevoegd, zoals een afbeelding of term die verwijst naar het beroep, familienaam of de functie binnen de schutterij. De schutterskoning draagt meestal ook een zilveren vogel, als symbool van zijn overwinning. Aan deze vogels kan men vaak zien hoe lang de schutterij of het schuttersgilde bestaat.

Schutterskeizer
Als het iemand lukt om drie keer achter elkaar koning te worden, wordt men bekroond tot keizer. Dit lukt natuurlijk niet zomaar. Daarom kennen vele schutterijen/ schuttersgilden geen keizer. Op de dag van de Gelderse traditie zal er wel een aanwezig zijn! 

Heidekoningin & prinses
Ook de heidekoningin en –prinses mogen natuurlijk niet ontbreken als het gaat om traditionele hoogheden in Gelderland. Midden in de sombere crisisjaren kwam de toenmalige voorzitter van de Edese VVV, G.J. Smits, met het plan om een ‘Heideweek’ te organiseren tijdens de bloeiperiode van de hei. Smits beoogde met de feestweek zijn gemeente, met haar vele natuurschoon, een grotere landelijke bekendheid te geven en daardoor meer vakantiegangers te trekken. Die zouden de middenstand wat extra geld opleveren.

Als symbool van die bloeiende heide zou een Heidekoningin fungeren. De heidekoningin heet Calluna, de prinses Erica. De namen zijn gekozen naar de twee heidesoorten die veelvuldig in de gemeente Ede voorkomen. De Heidehoogheden worden in het jaar voorafgaand aan de Heideweek klaargestoomd voor hun functie. Het hoogtepunt van de ambtsperiode is natuurlijk de Heideweek zelf. Dan krijgen de Heidehoogheden een week lang de ‘sleutel’ van de gemeente overgedragen door de Burgemeester en hebben zij het een week lang voor het zeggen.

Prins Carnaval
Elk jaar op of rond de elfde van de elfde (11 november) wordt bij de meeste carnavalsverenigingen de nieuwe Prins Carnaval bekend gemaakt. Dit is eigenlijk altijd iemand die actief betrokken is bij een carnavalsvereniging en zich al jaren inzet voor de vereniging. In verschillende plaatsen draagt de burgemeester, in de week voor carnaval, met een officiële plechtigheid het bestuur van de stad over aan de Prins, waarbij de sleutel van de stad symbolisch wordt overhandigd.  Hiermee wordt aangegeven dat tijdens de carnaval de Prins Carnaval de belangrijkste persoon van de stad is. De Prins Carnaval is te herkennen aan een steek op zijn hoofd met fazantenveren.

foto boven: de vorsten uit de carnavalswereld in oktober 2014

Aardbeienkoningin
Ook de aardbeienkoningin brengt op 27 juni een bezoek aan het Nederlands Openluchtmuseum. De aardbeienkoningin zal niet bij iedereen even bekend zijn, maar is daarom niet minder belangrijk. De aardbeienkoningin speelt een grote rol bij de traditie van de Aardbeiendag in Zaltbommel. De Aardbeiendag is een begrip in Zaltbommel en wijde omgeving geworden. Het heeft tussen 1997 en 2007 even stil gelegen, maar sinds 2008 is deze oude traditie weer in ere hersteld. Elk jaar kunt u eind juni gratis beschuit met aardbeien komen smullen op de Bommelse Markt. Dit  jaar is de Aardbeiendag in Zaltbommel op zaterdag 20 juni 2015.

Categories:: Redactioneel Dag van de Gelderse traditie

Meer verhalen

Leven met de dieren in één ruimte

27 juni 2014
Sylvia van Hunnik

De optocht van De Neutenkrakers

30 januari 2015
C. Wolters
AudioGalerij

De Funkenmarieke van de Braoiers Lauwe

08 februari 2015
Dorien van Kerkhof

Merklap of letterdoek

15 april 2015
Gerhard Kwak
Video

Trouwen? Je ex krijgt een pop!

03 maart 2016
Gerrit Hettelaar

Bijen houden is een boeiende hobby

25 juni 2015
Wilfred Muis

Buurtgebruiken bij rouw en ziekte

11 juli 2014
Willi Wilbrink
VideoGalerij

Heideweek gemeente Ede

20 november 2014
Bestuur Stichting Heideweek
Galerij

Gelderse worst

09 februari 2015
Gerhard Kwak

Roosjes maken voor de Ooyse kermis

19 juni 2014
Merel Lammertink

“De duker zal ow halen”

18 mei 2015
Ina Brethouwer

Ambachtelijk snoep maken

31 augustus 2015
Hanneke Hoed

Rumtopf

03 februari 2015
Nelly Hermeling
Galerij

Joar winnen met toeten halen

12 mei 2014
Arina Breukelaar
Galerij

Rolpens

15 februari 2015
Gerhard Kwak

December-herinneringen aan een banketbakkerij

05 november 2015
Jan Kreijenbroek