Veel van de gebruiken rondom rouw zijn verdwenen.

Afleggen

Van oma hoorde ik dat zij nog vaak heeft geholpen met het afleggen van een overledene. De drie naaste buurvrouwen klaarden die klus.

Een leuk verhaal hierover is, dat Joop’s moeder, toen ze zwanger was van een van de zussen van Joop – en dit nog niet wilde weten – gewoon haar burenplicht toen deed. Later kreeg ze te horen, dat had je niet mogen doen. Maar ja, toen in die tijd vertelde je niet dat je zwanger was, dat zagen ze op een zekere dag wel! Deze burenplicht van af leggen heb ik niet meer meegemaakt.

Aanzeggen

Ook dit gebruik was al van voor mijn tijd hier. Gebruikelijk was dat de naaste buurman in de buurt ging vertellen, namens de familie, wie er overleden was. En ook de familie van de overledene werd zo op de hoogte gebracht.

Hulp

De buurt hielp, tijdens de dagen dat het lijk boven aarde stond (en ook nog wel daarna), met de werkzaamheden (melken, voeren van het vee etc.) op de boerderij.

Luiken

Gebruikelijk was het dat de luiken in het rouwhuis half werden gesloten. Bij de kamer waar de overledene was opgebaard, werden de luiken geheel gesloten.

Dragen

Het uitdragen van de kist op de dag van de begrafenis was een taak van de buurt. Dit gebruik is helemaal verdwenen. Al zie je in deze tijd toch wel dat kinderen, kleinkinderen of vrienden dit doen. Dit gebruik door buren, zou dus nog best in ere kunnen worden gehouden.

Toen Joop trouwde, kocht hij een zwart pak en een hoge zwarte hoed. (Een grijze hoed voor z’n trouwdag huurde hij!) Het pak was eerst voor zijn huwelijk, maar pak en hoed werden later gebruikt voor de buren-draag-plichten. En in de begin jaren van ons huwelijk heeft hij het zwarte pak en hoed voor deze burenplicht regelmatig nog gebruikt. De buren-dragers zaten op de deel en kregen daar koffie. Voordat de kist werd uitgedragen kregen de dragers een borrel, allemaal uit het zelfde glas. Er werd event. geloot wie er moest dragen. Die droegen dan de kist het huis uit. Ze liepen achter de lijkwagen de buurt uit en stapten dan in de auto’s. Of heel vroeger in de paardenkoetsjes. Toen werd ook de gehele weg naar het kerkhof gelopen. Ook op het kerkhof werd het dragen door de buren gedaan. De burendragers werden later met de boerenwagen weer van het kerkhof opgehaald. Na de begrafenis kreeg de familie broodjes met kaas en ham en koffie. De burendragers kregen dit ook en ook weer op de deel.

Bediening

De naaste buurvrouwen bedienden die dag en ook tijdens het condoleren, een dag voor de begrafenis. Voordien had men geholpen het huis op orde te brengen, stoelen klaarzetten en natuurlijk de koffie zetten en broodjes smeren. Dit alles in het zwart gekleed met een zwart met wit motief schort(je) Als de lijkstoet richting kerkhof was, werden de luiken weer geopend door de buurvrouwen.

Ziekte in de buurt

Voordat de bedrijfsverzorger/gezinsverzorgster hun intrede deden werd ook bij ziekte geholpen door de buurt, zowel in voor- als achterhuis. Een boerderij moest doorgaan. En ook in het voorhuis was, vooral als de moeder ziek was, veel werk. Bij problemen was je er voor elkaar! Van Joop’s moeder hoorde ik dat er indien er gewaakt moest worden bij een ernstige zieke, men ook een beroep deed op de buren.

Categories:: Van wieg tot graf Ziekte Overlijden Naoberschap Voorst

Meer verhalen

Sigaretten en bowl op verjaardagen

16 februari 2015
Jaap Prins

Zomerfeest Westendorp

11 juni 2014
Magda van Dalen

Met trekker en wagen naar Normaal!

20 november 2015
Lisa Reyneveld

Hoort, hoort! Zegt het voort!

26 oktober 2015
Frans van den Bos
Galerij

11.11 app groep uit de Heksenketel

29 januari 2015
Jan Willem van der Hogen

Jaarmarkt Oldebroek

19 augustus 2014
Ep Boeve
Video

De carriere van een schaapsherder

18 februari 2016
Elly Jansen
Galerij

Eieren zoeken bij de Bekmansbrook

11 juli 2014
Gerrit Klokman

Scheprecht van een molenaar

04 juli 2014
Sylvia van Hunnik

Op zaterdag ging scheren voor knippen

04 januari 2015
Jan Reijnen
Galerij

Hooikist

14 februari 2015
Gerhard Kwak

De tovenaar en de schipper

26 februari 2015
Gery Groot Zwaaftink
Video

Hangop

03 juli 2015
De boerinnen van Varik

Middeleeuws Festijn bij Kasteel de Kelder

29 januari 2016
Arend Hordijk
Video

200 eieren met Pasen

18 juni 2014
Nijenhuis
AudioGalerij

De Funkenmarieke van de Braoiers Lauwe

08 februari 2015
Dorien van Kerkhof

Bier kopen om te gooien bij Normaal

07 december 2015
Maria Te Stroet

Passie voor boekbinden en restaureren

19 januari 2016
Yvonne de Graaff

Machinist stoomgemaal De Tuut

11 mei 2014
Wim Monnich
Video

Tielsche Kermiskoek

11 mei 2014
Magda van Ooijen