Vendelzwaaien in Gelderland

Vendelen, beter bekend onder de term vaandelzwaaien of vendelzwaaien, is een uiting waarbij behendigheid en lenigheid centraal staan. Vendelzwaaien is het uitoefenen van een aantal slagen met een stok met contragewicht, voorzien van een stoffen (lappen)doek. Vendelen is een Gelderse traditionele bezigheid wanneer het vendel door bekwame, kundige handen gezwaaid wordt. Er ontstaat dan een spel van meer dan plezier alleen, maar ook van toegewijde eerbied.

De 62 Schutterijen en Gilden in Gelderland hebben bijna allemaal enkele vendeliers of meerdere vendeliers binnen hun gelederen, wat een totaal geeft van 700 beoefenaars. Een vendelier draagt hetzelfde uniform als de overige schutters/gildeleden van zijn schutterij of gilde. Iedere schutterij of gilde heeft een eigen uniform in Gelderland wat vaak dateert en correspondeert met de ontstaansgeschiedenis van de schutterij of het gilde waartoe men behoort.

Vendelen is een bezigheid, wanneer het door bekwame, kundige handen uitgeoefend wordt. Er ontstaat dan een spel van meer dan plezier alleen, maar ook van toegewijde eerbied. De vendelhulde zelf wordt een gebed en strijd genoemd, terwijl de vendeliers er steeds aan worden herinnerd, dat ze met gewijde vendels vendelen. Als we de vendeliers volgen in hun slagen kunnen we het volgende herkennen: Het rondzwaaien boven het hoofd betekent: houd je kloek en sterk in de strijd die komen gaat. Als de vlag wordt rond gegooid om de hals betekent dit: weer je geducht al zal dit ook je hoofd moeten kosten. Wanneer de vlag om de lendenen wordt gedraaid : geef aan dit werk je kracht, je lichaam en desnoods je leven. Als de vlag draait om de knieën betekend dit: houd je leden lenig en je kunt ook knielen. De vlag draait om de enkels: laat de vlag steeds draaien, maar zorg ervoor dat deze schoon en rein blijft, het symbool hiervan is dat de vendelier mag nimmer met het vendel de grond zal raken. Zo heeft elke slag die wordt gemaakt met het vendel zijn eigen betekenis.

In Gelderland kennen we groepsvendelen, acrobatisch/solo vendelen en groeps-acrobatisch vendelzwaaien. In deze klassen worden op de diverse schuttersconcoursen wedstrijden georganiseerd op veelal mechanische muziek. Een bekwame jury beoordeelt de slagen en geeft hier een rapport over uit, waarmee men prijzen kan behalen.

Bekijk het fragment uit onze TV uitzending over het vendelzwaaien:

 

Galerij
Categories:: Sport en vrije tijd Gelderland Gilden en schutterijen

Meer verhalen

Video

De tuin van het bruidspaar versieren

13 augustus 2014
O. Heinen

De Zwarte vrouwe van Staverden

26 februari 2015
Redactie

Kleding ontwerpen door moulage

01 juni 2015
Mirte Engelhard

Rumtopf

03 februari 2015
Nelly Hermeling

Kladdegat spookhond in Hattem

02 februari 2015
Albert ten Cate

Op brommers achter de brandweer aan

03 februari 2015
Dhr. J. Attema
Video

Vroeg Carnaval in Nöttedarp

20 januari 2016
Clemens Elshoff

Verjaardagstaart maken

05 februari 2015
Simone Cornelissen

Woodbrookers aan en op de Kalenberg

23 juni 2015
Arris H.Kramer

Kaarsjes op Eerste Kerstdag

21 november 2014
Marianne Charbon
VideoGalerij

De Sint Maartenviering in Zaltbommel

07 november 2014
Henk Hermsen

De sprookjeswereld van de krozenboom

25 augustus 2015
Paul Hoftijzer

Vogelknuppelen voor de dames

08 maart 2016
Jan Berendsen
Video

De carriere van een schaapsherder

18 februari 2016
Elly Jansen
Galerij

Vlinderen in Apeldoorn

05 februari 2015
Wim de Boer

Gilden stemmen: wel of niet koningschieten?

25 april 2015
Jan Wannet, gilden Huissen

Lammetjesdag en schaapsscheerdersfeest

28 december 2015
Geesje Eleveld
Video

De Nijmeegse Kermis

26 juni 2014
Joop Noordzij

Meijer-eten

12 mei 2014
Theo Meijer

Pannenkoek met worst

12 mei 2014
Reini Meutstege