Vendelzwaaien in Gelderland

Vendelen, beter bekend onder de term vaandelzwaaien of vendelzwaaien, is een uiting waarbij behendigheid en lenigheid centraal staan. Vendelzwaaien is het uitoefenen van een aantal slagen met een stok met contragewicht, voorzien van een stoffen (lappen)doek. Vendelen is een Gelderse traditionele bezigheid wanneer het vendel door bekwame, kundige handen gezwaaid wordt. Er ontstaat dan een spel van meer dan plezier alleen, maar ook van toegewijde eerbied.

De 62 Schutterijen en Gilden in Gelderland hebben bijna allemaal enkele vendeliers of meerdere vendeliers binnen hun gelederen, wat een totaal geeft van 700 beoefenaars. Een vendelier draagt hetzelfde uniform als de overige schutters/gildeleden van zijn schutterij of gilde. Iedere schutterij of gilde heeft een eigen uniform in Gelderland wat vaak dateert en correspondeert met de ontstaansgeschiedenis van de schutterij of het gilde waartoe men behoort.

Vendelen is een bezigheid, wanneer het door bekwame, kundige handen uitgeoefend wordt. Er ontstaat dan een spel van meer dan plezier alleen, maar ook van toegewijde eerbied. De vendelhulde zelf wordt een gebed en strijd genoemd, terwijl de vendeliers er steeds aan worden herinnerd, dat ze met gewijde vendels vendelen. Als we de vendeliers volgen in hun slagen kunnen we het volgende herkennen: Het rondzwaaien boven het hoofd betekent: houd je kloek en sterk in de strijd die komen gaat. Als de vlag wordt rond gegooid om de hals betekent dit: weer je geducht al zal dit ook je hoofd moeten kosten. Wanneer de vlag om de lendenen wordt gedraaid : geef aan dit werk je kracht, je lichaam en desnoods je leven. Als de vlag draait om de knieën betekend dit: houd je leden lenig en je kunt ook knielen. De vlag draait om de enkels: laat de vlag steeds draaien, maar zorg ervoor dat deze schoon en rein blijft, het symbool hiervan is dat de vendelier mag nimmer met het vendel de grond zal raken. Zo heeft elke slag die wordt gemaakt met het vendel zijn eigen betekenis.

In Gelderland kennen we groepsvendelen, acrobatisch/solo vendelen en groeps-acrobatisch vendelzwaaien. In deze klassen worden op de diverse schuttersconcoursen wedstrijden georganiseerd op veelal mechanische muziek. Een bekwame jury beoordeelt de slagen en geeft hier een rapport over uit, waarmee men prijzen kan behalen.

Bekijk het fragment uit onze TV uitzending over het vendelzwaaien:

 

Galerij
Categories:: Sport en vrije tijd Gelderland Gilden en schutterijen

Meer verhalen

Netjes lopen in de avondvierdaagse

09 juli 2015
Wilma Wilbrink
Video

De traditionele paasstollen

11 maart 2015
Hugo Jansen

Zonder uitlaat rijden op Koninginnedag

20 februari 2015
André Oostindiën
Video

Elke maandag de 'boerendeun'

18 maart 2015
Janine Stortelder

Vernoemen naar naast familielid

20 februari 2015
Mevrouw van de Krol

Eigen pan of papier mee naar de slager

20 april 2015
Gerhard Kwak

Het Galaconcert van On-Ganse

05 februari 2015
Frédérique Donders

Nog één keer Oerend Hard

29 april 2015
Jan Colijn
VideoGalerij

Kastelenrit Vorden

26 september 2014
Willy Bogers

Aaltjesdagen

14 maart 2016
Stichting Aaltjesdagen
Video

Kniepertjes met oud en nieuw

08 mei 2014
Guus van Kleef

Slachtvisite bij museum Smedekinck

29 oktober 2014
Klein Lebbink
Video

Het carbidhart

22 mei 2015
Wouter

Witte Wieven bij Solse Gat

26 februari 2015
Ben Veenhuis
Video

De Boelekearl

11 augustus 2014
G. Raterink-Gussinklo
Galerij

Eieren zoeken bij de Bekmansbrook

11 juli 2014
Gerrit Klokman

Het één na oudste beroep ter wereld

09 december 2015
Piet Schuijn
Video

Botterdagen Elburg

13 oktober 2014
Teis van de Weerdhof
Audio

De schat van de Ravenhorst

20 februari 2015
Gery Groot Zwaaftink
Galerij

Olde Wievenbrood

29 juli 2015
Paul Hoftijzer