Vendelzwaaien in Gelderland

Vendelen, beter bekend onder de term vaandelzwaaien of vendelzwaaien, is een uiting waarbij behendigheid en lenigheid centraal staan. Vendelzwaaien is het uitoefenen van een aantal slagen met een stok met contragewicht, voorzien van een stoffen (lappen)doek. Vendelen is een Gelderse traditionele bezigheid wanneer het vendel door bekwame, kundige handen gezwaaid wordt. Er ontstaat dan een spel van meer dan plezier alleen, maar ook van toegewijde eerbied.

De 62 Schutterijen en Gilden in Gelderland hebben bijna allemaal enkele vendeliers of meerdere vendeliers binnen hun gelederen, wat een totaal geeft van 700 beoefenaars. Een vendelier draagt hetzelfde uniform als de overige schutters/gildeleden van zijn schutterij of gilde. Iedere schutterij of gilde heeft een eigen uniform in Gelderland wat vaak dateert en correspondeert met de ontstaansgeschiedenis van de schutterij of het gilde waartoe men behoort.

Vendelen is een bezigheid, wanneer het door bekwame, kundige handen uitgeoefend wordt. Er ontstaat dan een spel van meer dan plezier alleen, maar ook van toegewijde eerbied. De vendelhulde zelf wordt een gebed en strijd genoemd, terwijl de vendeliers er steeds aan worden herinnerd, dat ze met gewijde vendels vendelen. Als we de vendeliers volgen in hun slagen kunnen we het volgende herkennen: Het rondzwaaien boven het hoofd betekent: houd je kloek en sterk in de strijd die komen gaat. Als de vlag wordt rond gegooid om de hals betekent dit: weer je geducht al zal dit ook je hoofd moeten kosten. Wanneer de vlag om de lendenen wordt gedraaid : geef aan dit werk je kracht, je lichaam en desnoods je leven. Als de vlag draait om de knieën betekend dit: houd je leden lenig en je kunt ook knielen. De vlag draait om de enkels: laat de vlag steeds draaien, maar zorg ervoor dat deze schoon en rein blijft, het symbool hiervan is dat de vendelier mag nimmer met het vendel de grond zal raken. Zo heeft elke slag die wordt gemaakt met het vendel zijn eigen betekenis.

In Gelderland kennen we groepsvendelen, acrobatisch/solo vendelen en groeps-acrobatisch vendelzwaaien. In deze klassen worden op de diverse schuttersconcoursen wedstrijden georganiseerd op veelal mechanische muziek. Een bekwame jury beoordeelt de slagen en geeft hier een rapport over uit, waarmee men prijzen kan behalen.

Bekijk het fragment uit onze TV uitzending over het vendelzwaaien:

 

Galerij
Categories:: Sport en vrije tijd Gelderland Gilden en schutterijen

Meer verhalen

Molukse nationale dag

18 juni 2014
Marsalina Patty

Handige ouders

29 juni 2015
Teunie

De lagere school, van 1967-1974

05 juni 2014
Marijke Jansen

Sabbatviering

26 februari 2015
Ben Veenhuis

De grote kookpot op de boerderij

13 april 2015
Jan Reijnen
Video

Doesburgse mosterdsoep

20 november 2014
Albert

Een bijzonder huwelijksaanzoek

11 juni 2015
Jacobiene Otten

De bakker aan de deur

17 maart 2015
Teunis Bunt

Veurkauwen

11 augustus 2014
Gerda Tiessink

Kinderspeelgoed in de jaren '30

08 juli 2014
Beerd van 't Hul

Veilig Carbidschieten

13 december 2014
Theo de Klein

Radiozendmarkt

28 mei 2014
marijke buter
Video

Hangop

03 juli 2015
De boerinnen van Varik
Video

Hanenkraai wedstrijd

30 oktober 2015
Dinant Rohaan
Video

Chocolade paaseieren

13 maart 2015
Annemieke Hulshof
Video

Meiboom zetten

12 mei 2014
G.J. Uwland

Bloempap

26 februari 2015
van Dale

Butterfahrten

06 mei 2015
 Gerhard Kwak